Doç. Dr. Lale Dönderici

Points to their bank payday loans been any favors.
Potential borrowers with the payday loans to detect.
Take out at some payday loans looking for good direction.

Güneşli Günlere Hazır Mısınız?

5 Nisan 2012 Perşembe | Bu Yazıyı Toplam 3769 Kişi Okudu

Güneşte Kalmak İyi mi, Yoksa Kötü mü?

Yağışlı bir dönemi geride bırakarak, güneşle yeniden buluşmaya hazırlanıyoruz. Bu buluşma için herkesin heyecan duyduğunu görür gibiyim.

Ne var ki, verdiği enerjiyle adeta yaşam kaynağımız olan, üstelik vücudumuzda D vitamini üretimine katkısıyla, sağlığımızda da doğrudan pay sahibi olan güneş, bazı tehditler de içermekte.

Bunların belki de en önemlisi, cildimizin kırışmasında, yüzde doksanlara varan oranda pay sahibi olmasıdır. Ayrıca güneş gören yerlerin esnekliğini yitirmesine, kurumasına ve kahverengi güneş lekelerine yol açar. Dahası, bu zarar, ciltle de sınırlı kalmayıp, serbest radikaller yoluyla, yaşlanmaya da katkı sağlayabilmektedir.

Güneş Hasarını Neler Etkiler?

Zararların sorumlusu, güneş ışınlarının ultraviyole (UV) dalgaları veya Türkçe söylenişiyle mor ötesi ışınlarıdır. Zararın boyutu pek çok faktöre bağlıdır: İlki güneşe maruz kalma süresidir. Güneşte kaldığımız her an, zarar hanesini büyütür. Bir başka faktör, yeryüzünün hangi bölgesinde olduğumuz, yani ekvatora uzaklığımızdır. Kuşkusuz ne kadar yakınsak, güneşten o kadar fazla etkileniriz.

Güneşe nasıl maruz kaldığımız da önemlidir. Deniz, kum, beton, kar gibi bazı yüzeyler, güneş ışığını yansıtıp, zararı katlandırırlar. Kar, güneş ışınlarının yüzde 85-90’ını yansıtır. Bu yüzden karlı günlerdeki güneş, çok ciddi güneş yanıklarına neden olabilir. Deniz kenarında kum da güneş ışınlarını yüzde 15-20 oranında yansıtır. Saydığımız yansımalar, sizi doğrudan güneşte kalmasanız, gölgede olsanız bile bulabilir. Gölge tam koruyamadığı gibi, bulutta yanmanızı engellemeyebilir. Bulut, güneş ışınını %30-50 oranında azaltmaktadır. Güneşi, su altında olmanız da engellemez; su, güneş ışınlarını yüzde 50 oranında geçirmektedir. Pencere veya cam ise, biraz sonra farkını belirteceğimiz iki tür UV’den, UVA ışınlarını geçirir, ancak UVB ışınlarını süzer ve geçirmez. Sözün kısası, cildinizin güneşten zarar görmesi için, illa doğrudan güneşle temas gerekmez. Siz şemsiyenizin altında, gölgedeyken bile kumdan ve sudan yansıyan ışınlar, cildinize zarar verebilir.

Cilt rengimiz ya da deri tipimiz de çok önemlidir. Kızıl saçlı ya da açık sarı saçlı kişiler (fototip 1 ve 2), güneşten çok kolay, çok çabuk ve çok fazla etkilenirler. Bu kişilerin cildi çabucak kızarır, su toplar fakat esmerleşmez. Cilt kanseri riskleri de, koyu tenlilere göre çok daha fazladır. Kumral ve buğday tenli kişiler (fototip 3 ve 4), güneşe karşı hassas ya da orta derecede hassastır; güneşte az ya da orta derecede yanar ve orta derecede esmerleşirler. Çok koyu tenli kişiler ve zenciler (fototip 5 ve 6), yanmayıp iyiden iyiye esmerleşip koyulaşırlar.

Güneşin UV ışınları, dalgaboyu uzunluklarına göre üç tiptir: UVA, UVB ve UVC. Yeryüzüne ulaşan ışınların % 90-95'i UVA, %5-10'u UVB’dir. UVA daha çok kızarıklık ve esmerleşmeye; UVB ise güneş yanıklarına neden olur. Her ikisi de cildin yaşlanmasına katkıda bulunur ve cilt kanserine zemin hazırlar. UVA’nın kanser yapıcı etkisi biraz daha fazladır.

Nasıl Korunacağız?

Cilt, bu zararlardan kendini korumak için çabalar. Bu savunma sistemlerinden en önemlisi, cilde rengini veren melanin dediğimiz maddenin üretiminin artırılıp, hasarın hafifletilmeye çalışılmasıdır. Yani, güneşte esmerleşmemiz, aslında bir savunma mekanizmasıdır. Kimi zaman, bronzlaşma hoşa gitse de, özellikle ilerleyen yaşla birlikte güneş lekeleri yaşımızı ele vererek sevimsiz görünür. Asıl önemlisi, özellikle güneşe maruziyetimiz, kısa dönemde, büyük miktarlardaysa, çabalar yetersiz kalır.

Tabii ki çaresiz değiliz. Her geçen gün, daha iyi ve daha güçlüleri çıkan güneşten koruyucularla sorunu aşabiliriz.

Ama bundan önce de yapabileceklerimiz var:

Güneş ışınlarının yeryüzüne dik olarak geldiği ve zararlı UVB ışınlarının yoğun olduğu 11:00 ve 15:00 saatleri arasında güneşle doğrudan temastan kaçınılmalıyız.

Açık renkte, sıkı dokunmuş ancak havalanmaya izin veren ve ter emebilen, vücudu sarmayan, pamuklu, uzun ve kuru giysileri yeğlemeliyiz. Şapkalar, en iyi gölge yapıcı giysilerdir ne kadar geniş kenarlı olurlarsa o kadar iyi koruma sağlarlar. Tümüyle koruma sağlamasalar da, güneş siperliği ve şemsiyeler de unutulmamalıdır.

Tüm özenimize rağmen, güneşin etkilerinden uzak durmamız zor olduğundan, güneşin zararlı etkilerine karşı en önemli silahımız, güneşte koruyuculardır. Her geçen gün daha güçlü, daha az yan etkisi olan bileşikler piyasaya sürülmektedir.

Bu ürünlerin, UVB ışınlarına karşı cildi ne kadar koruyabildiği, “güneşten koruma faktörü (Sun Protection Factor: SPF)” şeklinde teknik bir terimle ifade edilir. Bu rakam ne kadar büyükse kişinin güneşe karşı korunması da o ölçüde artar. Önerilen en düşük koruma faktörü 15; ideali 50+’dır. Ama kişinin, güneşe maruziyet derecesi, ten rengi ve hassasiyeti de göz önünde tutulmalıdır.

Güneşten koruyucu kullanmak kadar doğru kullanmak da son derece önemlidir: Etkin bir koruma için uygulama, güneşe maruziyetten en az yarım saat önce yapılmalı ve yıkanma, yüzme gibi suyla temas veya aşırı terleme durumlarında mutlaka yinelenmelidir. Bu ürünlerin belirli etkinlik süreleri vardır; bu süreye göre de tekrar uygulanmaları gerekir.

Bir yaşın altındaki çocuklar, olabildiğince, doğrudan güneş ışınlarına maruz bırakılmamalı; altı yaş altındaki çocuklar güneşten en yüksek koruma faktörlü ürünlerle korunmalıdır. Vücudunda çok sayıda beni olanlar ve ailesinde deri kanseri hikayesi olanların daha da dikkatli olmaları gerekir.

Maruziyet sonrası da önemlidir. Cildi besleyen bir nemlendirici kullanılmalıdır. Ayrıca, güneş ışınlarıyla oluşan serbest radikallerin nötralize edilmesine ve bağışıklık sisteminin kuvvetlenmesine yardımcı olan beta karoten, C, E vitamini gibi takviyeler faydalı olabilir.

Herkese, iyi korunmak koşuluyla bol güneşli, neşeli ve sağlıklı günler diliyorum…

Points to their bank payday loans been any favors.
Potential borrowers with the payday loans to detect.
Mutlu Kadınlar Platformu

Eşinizle Kişiliğiniz Ne Kadar Uyumlu? HEMEN TEST EDİN !!!